Hervorming GPMI: mensen in een kwetsbare positie nog meer onder druk
Op 04 november 2026 werd de hervorming van het geïndividualiseerd project voor maatschappelijke integratie (GPMI) in het Parlement besproken. Maar volgens ons schiet dit wetvoorstel tekort. Onder het mom van ondersteuning van OCMW-gerechtigden wil de Arizona-regering de toegang tot het leefloon afhankelijk maken van strenge voorwaarden voor mensen met een verslaving of schulden.
GPMI "verslaving"
Wij zijn bijzonder bezorgd omdat het voorstel:
- verslaving benadert als een individueel verantwoordelijkheidsprobleem, terwijl het gaat om een complexe chronische aandoening;
- het recht op leefloon koppelt aan verplichte medische trajecten en daarmee fundamentele rechten onder druk zet;
- ingaat tegen het principe van vrijwilligheid waarop effectieve verslavingszorg steunt;
- het risico vergroot op sancties, uitsluiting en verdere armoede van een uiterst kwetsbare doelgroep;
- de vertrouwensrelatie tussen hulpvrager, maatschappelijk werker en zorgverlener dreigt te ondermijnen;
- onuitvoerbaar dreigt te zijn binnen een zorgsysteem dat vandaag al kampt met ernstige capaciteitsproblemen.
Ook de Raad van State en de OCMW-federaties hebben fundamentele bedenkingen geformuleerd bij het voorliggende ontwerp.
Lees hier onze meer gedetailleerde analyse : 10 kritische opmerkingen bij het GPMI "verslaving"
GPMI "budgetbeheer"
Wij vragen evenzeer aandacht inzake het GPMI voor mensen met budgetproblemen in het wetsontwerp tot hervorming van het Geïndividualiseerd Project voor Maatschappelijke Integratie.
Volgens het wetsontwerp moet het GPMI, wanneer moeilijkheden inzake budgetbeheer worden vastgesteld of wanneer sprake is van een schuldensituatie die budgetbegeleiding vereist, een begeleidingsprogramma bevatten dat is afgestemd op de specifieke situatie en noden van de betrokkene. In de memorie van toelichting wordt dit verantwoord vanuit de stelling dat financiële zelfredzaamheid een belangrijke voorwaarde vormt voor duurzame maatschappelijke integratie en dat begeleiding mensen helpt hun financiële situatie te ordenen en hun zelfstandigheid op te bouwen. Hoewel de doelstelling van maatschappelijke integratie vanzelfsprekend wordt onderschreven, roepen zowel de inhoud van het wetsontwerp als de signalen vanuit de sector van schuldbemiddeling en budgetbeheer fundamentele vragen op.
Lees hier een eerste analyse : 5 valkuilen in het GPMI "budgetbeheer"
Pauzeknop
Wij delen de ambitie om maatschappelijke integratie te versterken, maar zijn ervan overtuigd dat herstel en participatie groeien vanuit vertrouwen, bestaanszekerheid en toegankelijke zorg, niet vanuit dwang en sanctionering.
Wij stellen ook vast dat de problemen die het GPMI-systeem met zich meebrengt – en die al geruime tijd bekend zijn – worden in deze nieuwe versie niet opgelost.
We vragen om op de pauzeknop te drukken en ruimte te maken voor:
- overleg met patiëntenorganisaties, verslavingsdeskundigen, diensten schuldbemiddeling en rechthebbenden van het OCMW, die tot nu toe niet geconsulteerd werden.
- een gecoördineerde aanpak van de zorg en begeleiding van mensen in kwetsbare situaties tussen de gewesten, gemeenschappen en lokale overheden.